Gratis verzending v.a. € 85,-
Veilig bestellen
Wij 
Sinds 22 september 2026 is er veel aandacht voor PFAS in Nederlands kraanwater. Greenpeace publiceerde een analyse van openbare meetgegevens van de Nederlandse drinkwaterbedrijven. Vooral Noord-Holland en Zuid-Holland vallen daarbij op.
In verschillende gebieden ligt de berekende PFAS-waarde boven de strengere richtwaarde die het RIVM voor drinkwater adviseert. Dat roept begrijpelijk vragen op.
Ook bij deWaterfilter.nl merken we dat. We krijgen steeds meer vragen over PFAS en meerdere klanten stelden ons inmiddels ongeveer dezelfde vraag: “Welk waterfilter werkt tegen PFAS?”
Maar voordat we naar waterfilters kijken, is een andere vraag belangrijker: wat betekenen de nieuwe cijfers eigenlijk? Een waarde boven de RIVM-richtwaarde betekent namelijk niet automatisch dat je kraanwater niet aan de wettelijke eisen voldoet.
Wat laat de nieuwe PFAS-analyse zien?
Greenpeace gebruikte openbare meetgegevens van de tien Nederlandse drinkwaterbedrijven. Volgens de analyse gaat het om drinkwater van 183 productielocaties in Nederland.
PFAS is geen enkele stof, maar een grote groep verschillende stoffen. Om verschillende PFAS gezamenlijk te kunnen beoordelen, zijn de meetwaarden omgerekend volgens de methode die het RIVM daarvoor gebruikt. De uitkomst wordt uitgedrukt in PFOA-equivalenten.
Volgens Greenpeace woont ongeveer 36% van de Nederlandse bevolking in een gebied waar de berekende PFAS-waarde boven de RIVM-richtwaarde van 4,4 ng/l ligt. Dit is een analyse van Greenpeace op basis van openbare meetgegevens van drinkwaterbedrijven. Het is dus geen nieuwe landelijke meting die het RIVM zelf heeft uitgevoerd.
Bekijk de analyse van Greenpeace naar PFAS in kraanwater.
Waar zijn de PFAS-waarden het hoogst?
Vooral Noord- en Zuid-Holland vallen op. De Greenpeace-analyse noemt onder andere de volgende waarden:
| Gemeente | Berekende PFAS-waarde |
|---|---|
| Zaanstad | 14,3 ng/l |
| Haarlem | 9,3–14,3 ng/l |
| Haarlemmermeer | 9,3–14,3 ng/l |
| Amsterdam | 9,3 ng/l |
| Den Haag | 8,7 ng/l |
| Zoetermeer | 8,3 ng/l |
| Leiden | 7,4 ng/l |
| Rotterdam | 6,9 ng/l |
| Westland | 6,6 ng/l |
| Dordrecht | 4,9 ng/l |
Bij Haarlem en Haarlemmermeer wordt een bereik genoemd omdat daar drinkwater uit verschillende waterwingebieden kan worden geleverd. Een waarde voor een gemeente betekent daarom niet dat bij iedere woning op ieder moment exact dezelfde hoeveelheid PFAS uit de kraan komt.
Noord-Holland
Noord-Holland valt het sterkst op. Voor Zaanstad wordt 14,3 ng/l PFOA-equivalenten genoemd. Voor Amsterdam noemt de analyse 9,3 ng/l.
Zuid-Holland
Ook verschillende grote gemeenten in Zuid-Holland liggen boven de RIVM-richtwaarde. Voor Den Haag wordt bijvoorbeeld 8,7 ng/l genoemd, voor Zoetermeer 8,3 ng/l, voor Leiden 7,4 ng/l en voor Rotterdam 6,9 ng/l.
De verschillen laten zien waarom alleen naar een landelijk gemiddelde kijken niet voldoende is om je eigen situatie te begrijpen.
Wat betekenen 4,4 en 100 ng/l?
Dit is waarschijnlijk het belangrijkste onderdeel van het hele verhaal. Er worden twee waarden genoemd die gemakkelijk met elkaar worden verward: 4,4 ng/l en 100 ng/l. Ze betekenen niet hetzelfde.
De RIVM-richtwaarde van 4,4 ng/l
Het RIVM adviseert voor PFAS in drinkwater een strengere richtwaarde van 4,4 nanogram per liter, uitgedrukt in PFOA-equivalenten.
Omdat verschillende PFAS niet dezelfde relatieve potentie hebben, gebruikt het RIVM een methode waarmee verschillende stoffen naar een vergelijkbare waarde worden omgerekend. De 4,4 ng/l betekent dus niet simpelweg dat er maximaal 4,4 ng/l PFAS in kraanwater mag zitten.
Lees de uitleg van het RIVM over PFAS in drinkwater.
De wettelijke kwaliteitseis van 100 ng/l
Daarnaast geldt voor drinkwater een wettelijke kwaliteitseis. Voor de som van twintig aangewezen PFAS geldt maximaal 100 ng/l. Volgens het RIVM voldoet Nederlands drinkwater aan deze wettelijke kwaliteitseis.
Waarom je 4,4 en 100 niet rechtstreeks kunt vergelijken
De berekeningsmethodes verschillen. Daarom is deze redenering niet juist: “14,3 is lager dan 100, dus er is niets aan de hand.” Maar ook de conclusie “14,3 is hoger dan 4,4, dus het drinkwater voldoet niet aan de wet” klopt niet.
Drinkwater kan aan de huidige wettelijke PFAS-eis voldoen en tegelijkertijd boven de strengere gezondheidskundige richtwaarde van het RIVM uitkomen.
Dat onderscheid is belangrijk om de huidige berichtgeving goed te begrijpen.
Wat zegt drinkwaterbedrijf PWN?
PWN geeft aan dat kleine hoeveelheden PFAS meetbaar zijn in het drinkwater, maar dat het drinkwater aan de wettelijke eisen voldoet. Ook PWN maakt nadrukkelijk onderscheid tussen de wettelijke PFAS-eis en de strengere gezondheidskundige richtwaarde van het RIVM.
Tegelijk vindt PWN dat PFAS niet thuishoren in het milieu en in bronnen voor drinkwater. Dat zijn geen tegenstrijdige boodschappen: drinkwater kan wettelijk aan de eisen voldoen, terwijl er tegelijkertijd een goede reden bestaat om de hoeveelheid PFAS verder terug te dringen.
Lees de uitleg van PWN over PFAS en drinkwater.
Waarom zijn de waarden in West-Nederland vaak hoger?
Een belangrijke factor is de bron waarvan drinkwater wordt gemaakt. Het RIVM geeft aan dat drinkwater dat van grondwater wordt gemaakt gemiddeld minder PFAS bevat dan drinkwater dat uit oppervlaktewater wordt geproduceerd.
In Nederland wordt ongeveer 60% van het drinkwater uit grondwater gemaakt. In delen van West-Nederland wordt relatief veel oppervlaktewater gebruikt.
PFAS kunnen via onder andere industrie, afvalwater en het gebruik van PFAS-houdende producten uiteindelijk in rivieren, bodem en grondwater terechtkomen. Drinkwaterbedrijven zuiveren dat water uitgebreid voordat het uit de kraan komt, maar wanneer de bron meer PFAS bevat, wordt de zuiveringsopgave ook groter.
Lees ook meer over de waterkwaliteit in Nederland.
Kun je het kraanwater nog gewoon drinken?
Volgens het RIVM: ja. Het RIVM vindt het verantwoord om Nederlands kraanwater te blijven drinken.
Hoeveel PFAS krijgen we via drinkwater binnen?
Volgens berekeningen van het RIVM krijgen Nederlanders gemiddeld via voedsel ongeveer drie keer zoveel PFAS binnen als via drinkwater.
Voor drinkwater alleen ligt de gemiddelde blootstelling onder de gezondheidskundige grenswaarde. Wanneer voeding en drinkwater samen worden bekeken, ligt de gemiddelde blootstelling wel boven de gezondheidskundige grenswaarde.
Is flessenwater een beter alternatief?
Het RIVM adviseert niet om vanwege PFAS massaal over te stappen op flessenwater. Flessenwater is daarom geen algemene oplossing voor het PFAS-probleem.
Helpt water koken tegen PFAS?
Nee. Water koken verwijdert PFAS niet. Koken is daarom geen methode om PFAS uit kraanwater te halen.
Kun je PFAS thuis uit kraanwater filteren?
Bepaalde filtersystemen kunnen bepaalde PFAS verminderen. Maar het antwoord wordt ingewikkeld zodra je wilt weten welk systeem precies werkt.
PFAS bestaat uit veel verschillende stoffen en die gedragen zich bij filtratie niet allemaal hetzelfde. De werking kan onder andere verschillen door:
- het soort PFAS;
- het filtermateriaal;
- de hoeveelheid filtermateriaal;
- de contacttijd;
- de waterkwaliteit;
- de hoeveelheid water die al door het filter is gegaan;
- en het moment waarop het filter wordt vervangen.
Daarom vinden wij het niet verantwoord om zonder goede onderbouwing simpelweg te zeggen: “dit waterfilter verwijdert PFAS.”
Waarom niet ieder PFAS-filter hetzelfde is
Een filter kan bij de ene PFAS goed presteren en bij een andere PFAS veel minder. Ook een test met een nieuw filter vertelt nog niet automatisch hoe het systeem presteert nadat er honderden of duizenden liters water doorheen zijn gegaan.
Bij een goede PFAS-test willen we daarom minimaal weten:
- welke PFAS is onderzocht;
- met welk exact filtersysteem;
- welke concentratie vóór filtratie aanwezig was;
- welke concentratie na filtratie werd gemeten;
- hoeveel water al door het filter was gegaan;
- hoe de test is uitgevoerd;
- en welk laboratorium de analyse uitvoerde.
Waarom wij onze eigen PFAS-claims opnieuw controleren
Voor Aqualine beschikken we over een test waarbij GenX/HFPO-DA is onderzocht. In die specifieke test werd na filtratie veel minder GenX gemeten dan vóór filtratie. Dat is relevante informatie, maar GenX is één PFAS.
Uit de gegevens die wij inmiddels hebben onderzocht blijkt bovendien dat GenX niet tot de meest voorkomende PFAS in Nederlands drinkwater lijkt te behoren. Daarom gebruiken we deze test niet als algemeen bewijs dat Aqualine alle PFAS verwijdert.
We hebben onze leveranciers inmiddels om bredere testgegevens gevraagd. Zodra die gegevens binnen zijn, beoordelen we eerst de originele testresultaten voordat we bredere uitspraken over een waterfilter doen.
Bekijk onze Aqualine-testresultaten of lees meer over PFAS en TFA in drinkwater.
Wat kun je nu zelf doen?
Als je in Noord- of Zuid-Holland woont, hoef je vanwege deze nieuwe analyse niet te stoppen met kraanwater drinken. Wel kun je beter kijken naar je eigen situatie:
- Bekijk welke waarde voor jouw gemeente of postcode wordt genoemd.
- Controleer welk drinkwaterbedrijf jouw water levert.
- Kijk waar mogelijk uit welke bron jouw drinkwater wordt gemaakt.
- Houd de RIVM-richtwaarde en de wettelijke kwaliteitseis uit elkaar.
- Controleer bij claims over waterfilters altijd welke PFAS daadwerkelijk zijn getest.
Een rode kleur op een PFAS-kaart betekent dus niet automatisch dat jouw kraanwater wettelijk is afgekeurd. De cijfers laten wel zien waarom verdere vermindering van PFAS in drinkwaterbronnen belangrijk blijft.
PFAS verminderen begint uiteindelijk bij de bron
Een huishoudelijk filter kan mogelijk de persoonlijke blootstelling aan bepaalde PFAS via drinkwater verminderen. Maar daarmee verdwijnt de vervuiling uit onze leefomgeving niet.
Zolang PFAS in rivieren, bodem en grondwater terechtkomen, moeten drinkwaterbedrijven deze stoffen later weer proberen te verwijderen. De structurele oplossing blijft daarom: zo weinig mogelijk PFAS in het milieu terecht laten komen.
Conclusie
De analyse van september 2026 laat zien dat er duidelijke regionale verschillen zijn in PFAS in Nederlands kraanwater. Vooral Noord- en Zuid-Holland vallen op.
In Zaanstad noemt Greenpeace bijvoorbeeld 14,3 ng/l PFOA-equivalenten. Amsterdam komt uit op 9,3 ng/l en verschillende grote gemeenten in Zuid-Holland liggen eveneens boven de RIVM-richtwaarde van 4,4 ng/l.
Tegelijk voldoet het Nederlandse drinkwater volgens het RIVM aan de wettelijke PFAS-eis en blijft het advies om kraanwater te drinken.
Voor deWaterfilter.nl leidt dit ook tot een duidelijke regel: we willen niet eerst zeggen dat een filter PFAS verwijdert en daarna bewijs zoeken. We willen eerst weten wat daadwerkelijk is getest en op basis daarvan aangeven wat een filter wel en niet aantoonbaar kan.
Veelgestelde vragen over PFAS in kraanwater
Hoeveel PFAS zit er in kraanwater in Amsterdam?
Volgens de Greenpeace-analyse is de berekende waarde voor Amsterdam ongeveer 9,3 ng/l PFOA-equivalenten. Dat ligt boven de RIVM-richtwaarde van 4,4 ng/l.
Waar worden de hoogste PFAS-waarden gemeld?
Noord-Holland valt het sterkst op. Voor Zaanstad wordt in de Greenpeace-analyse bijvoorbeeld een berekende waarde van 14,3 ng/l genoemd.
Is 4,4 ng/l de wettelijke PFAS-norm?
Nee. De 4,4 ng/l is een gezondheidskundige richtwaarde van het RIVM in PFOA-equivalenten. Daarnaast geldt voor de som van twintig aangewezen PFAS een wettelijke kwaliteitseis van 100 ng/l.
Kan ik mijn kraanwater blijven drinken?
Ja. Het RIVM vindt het verantwoord om Nederlands kraanwater te blijven drinken.
Helpt water koken tegen PFAS?
Nee. Koken verwijdert PFAS niet uit drinkwater.
Kan een waterfilter PFAS verwijderen?
Bepaalde filters kunnen bepaalde PFAS verminderen. De prestaties verschillen per PFAS, filtersysteem en gebruiksomstandigheden. Kijk daarom naar testresultaten van het specifieke systeem en de specifieke PFAS.
Over dit artikel
Dit artikel is opgesteld naar aanleiding van actuele berichtgeving over PFAS in kraanwater én vragen die wij hierover van klanten ontvangen.
Voor gezondheidskundige richtwaarden en de beoordeling van Nederlands drinkwater gebruiken we het RIVM als primaire bron. Regionale waarden in dit artikel zijn afkomstig uit de Greenpeace-analyse van openbare gegevens van Nederlandse drinkwaterbedrijven. Voor informatie over de praktijk van drinkwaterproductie gebruiken we daarnaast informatie van de betreffende drinkwaterbedrijven.
deWaterfilter.nl beoordeelt informatie over huishoudelijke waterfilters afzonderlijk van de beoordeling van Nederlands drinkwater. Productclaims gebruiken we alleen voor zover daarvoor voldoende productspecifieke testgegevens beschikbaar zijn.