Waterkwaliteit in Nederland is slecht: wat jij nu moet weten richting 2027

Waterkwaliteit in Nederland is slecht, en de EU deadline van 2027 komt snel dichterbij. In 2025 voldeed geen enkel van de 745 onderzochte oppervlaktewateren aan álle KRW eisen. (bron)

Als ik mensen om mij heen spreek en aangeef dat wij waterfilters verkopen, het eerste wat ze meestal dan zeggen is dat de waterkwaliteit uitstekend is, misschien wel het beste in de wereld.

Ik denk zelf dat dit achterhaald is, het is in ieder geval goed om te weten dat ons oppervlaktewater, te weten alle sloten, meren en rivieren de slechtste waterkwaliteit van Europa hebben. En niet alleen het water maar ook de lucht en bodem behoren tot het slechtste van heel Europa. In Europa zijn er afspraken gemaakt waar de waterkwaliteit aan moet voldoen, en de kans is groot dat Nederland dit niet gaat halen. De waterkwaliteit in Nederland is slecht en blijft waarschijnlijk nog wel even slecht.

Wat er aan de hand is in 6 punten

Korte samenvatting: zodat je meteen snapt waar het schuurt.

• Nederland haalt de KRW doelen voor oppervlaktewater nog niet.
• In 2025 haalde 0 van de 745 wateren “alles op groen”, dus geen enkel water haalde de norm.
• Ecologie scoort vaak matig tot ontoereikend, o.a. door te veel stikstof en fosfor.
• Stoffen zoals zink, arseen en ammonium duwen de score extra omlaag.
• PFAS en andere chemische stoffen tellen ook mee in de beoordeling.
• De EU heeft Nederland al aangesproken via een inbreukprocedure (aanmaningsbrief). (bron)

Mini samenvatting: Het water krijgt geen onvoldoende door één ding, maar door een hele rapportmap.

Waarom “geen enkel water voldoet” tóch kan kloppen

Dit klinkt dramatisch, maar er zit een meetregel achter.

De KRW gebruikt vaak het one out, all out principe: als één onderdeel niet goed is, telt het hele water als niet goed. (bron)

Wat dat betekent in de praktijk:

• Je kunt op veel punten goed scoren, maar één overschrijding blijft genoeg voor “onvoldoende”.
• Volgens iplo wordt al aan ongeveer 80% van de normen voldaan, maar die laatste 20% blokkeert het eindcijfer.

Kenniscentrum: Regenwater zuiveren >

Mini samenvatting: Eén schepje zand in de soep en de hele pan heet ineens “niet oké”.

Wat de kaderrichtlijn water vraagt richting 2027

De krw wil dat wateren chemisch en ecologisch op orde komen, uiterlijk in 2027. (bron)

Mini samenvatting: Het gaat om schoon water én een gezond watersysteem.

Waardoor waterkwaliteit in Nederland slecht blijft

Dit zijn de belangrijkste oorzaken die steeds terugkomen bij waterkwaliteit in Nederland is slecht

1) Te veel nutriënten

Stikstof en fosfor werken als “mest” voor algen. Dat kan de ecologie verstoren.

• Mest en kunstmest spelen hierin een grote rol.
• Minder dierlijke mest betekent niet automatisch minder belasting, omdat kunstmest kan toenemen.

2) Specifiek verontreinigende stoffen

Bepaalde stoffen drukken de ecologie-score, zoals zink, arseen en ammonium.

3) Chemische stoffen zoals PFAS

Nederlandse wateren voldoen minder vaak aan eisen voor chemische stoffen, waaronder PFAS.

Mini samenvatting: Je hebt een mix van landbouwdruk, chemie en “alles hangt met alles samen”.

Waarom dit ook jouw huis en jouw werk kan raken

Dit gaat niet alleen over natuur. Dit gaat ook over beleid, geld en vergunningen.

Mogelijk effect	Wat je merkt
EU druk en mogelijk boetes	Meer tempo en strengere uitvoering.
Meer rechtszaken	Projecten kunnen vertragen als waterkwaliteit extra onder druk komt.
Duurder waterbeheer	Meer maatregelen, meer monitoring, meer kosten (collectief).

Mini samenvatting: Als water “juridisch gevoelig” wordt, kan het land ineens heel langzaam gaan bewegen.

Wat jij vandaag al kunt doen

Je lost het probleem niet in je eentje op (gelukkig maar), maar je kunt wel stoppen met per ongeluk meehelpen.

• Gooi geen medicijnen, verf of schoonmaakresten door gootsteen of wc.
• Gebruik zo min mogelijk bestrijdingsmiddelen in tuin of oprit.
• Was je auto liever in de wasstraat (die vangt vuil water beter op).
• Meld opvallende vervuiling bij je waterschap.

Mini samenvatting: Kleine keuzes zijn geen druppel op een gloeiende plaat. Ze zijn gewoon… minder gedoe in het water.

Extra stap thuis: helderheid, smaak en zekerheid (kies jouw type systeem)

Wil je thuis vooral troebelheid of smaak en geur aanpakken? Denk dan in lagen én in gebruikssituatie. Een oplossing op het aanrecht werkt anders dan een systeem voor het hele huis of een compacte set voor onder aanrecht, boot, tiny house of camper.

Stap 1: bepaal eerst waar je het water filtert

Dit is de snelste route naar de juiste keuze:

• Op het aanrecht: flexibel, geen installatiewerk, ideaal als je vooral drinkwater wilt verbeteren.
• Voor het hele huis: alles wat uit elke kraan komt wordt schoner (douche, wasmachine, keuken).
• Onder aanrecht of mobiel (boot, tiny house, camper): compact, weggewerkt, vaak direct op één tappunt of tank.

Mini samenvatting: Eerst de plek, dan pas de techniek. Anders koop je straks “het beste” en staat het vooral mooi te wezen.

Stap 2: werk altijd van grof naar fijn (de slimme volgorde)

Welke oplossing je ook kiest, deze basis werkt bijna altijd:

• Voorfilter tegen sediment en troebelheid
  Dit pakt zand, roest, slib en zwevende deeltjes aan. Het beschermt je andere filterstappen en voorkomt sneller dichtslibben.
• Actieve kool (GAC-werking) voor smaak en geur
  Dit helpt vaak bij smaak en geur en kan organische vervuiling verminderen. Dit is vaak de stap waardoor water “lekkerder” gaat smaken.
• Daarna finetunen
  Pas hier kies je extra stappen op basis van jouw bron en doel (bijvoorbeeld extra zekerheid bij tankwater of buitenwater).

Mini samenvatting: Eerst helder maken, dan lekkerder maken, en pas daarna ga je finetunen.

Hoe dit werkt per type systeem

1) Op het aanrecht: 4 in 1 waterfilter zonder installatiewerk

Dit past bij jou als je snel beter drinkwater wilt, zonder gedoe met leidingen, stroom of vaste montage. Je zet het neer, je vult het, klaar.

Belangrijk: bij aanrecht-systemen heb je meestal geen losse PP filter en losse GAC filter. Je hebt vaak één hoofdfilter (of filterset) dat meerdere stappen combineert, zoals een 4 in 1 watersysteem.

Zo zit zo’n systeem meestal in elkaar

• Keramisch filter (bijv. 0,2 micron)
  Dit is de “poortwachter”. Het helpt om fijne deeltjes, bacteriën en protozoa tegen te houden en maakt water helder.
• Meerstapenfilter met actieve kool
  Dit zorgt voor de “GAC-achtige” werking in het systeem: verbetering van smaak en geur en filtering van bepaalde stoffen (afhankelijk van het systeem).
• Mineralisatie en vitalisatie
  Veel systemen voegen mineralen toe of geven het water een zachtere smaakbeleving.
• Zilver in mineraalstenen
  Dit kan helpen om de groei van bacteriën in het reservoir te remmen, zodat je water langer fris blijft.

Waarom mensen dit kiezen

• Je kunt het overal plaatsen, zonder stroom of wateraansluiting.
• Je hebt vaak een goede prijs/kwaliteit voor dagelijks drinkwater.
• Je bespaart op flessenwater en gedoe met sjouwen.
• Onderhoud is simpel: vaak 1x per jaar filters en 1x per 3 jaar mineraalstenen (afhankelijk van type).

Waterbronnen

• Kraanwater: perfecte match als dagelijkse basis.
• Regenwater / buitenwater: sommige systemen kunnen dit aan, maar kwaliteit wisselt sterk. Dan wil je extra scherp zijn op je situatie en risico’s.

Mini samenvatting: Aanrecht is “snel en slim”, maar bij buitenwater wil je extra bewust kiezen.

2) Voor het hele huis: comfort en bescherming voor alles

Dit past bij jou als je ook douche, apparaten en leidingen wilt beschermen, niet alleen je drinkglas.

Typische opbouw

• Sedimentvoorfilter (PP filter of vergelijkbaar): bijna altijd een must als eerste stap.
• Actieve kool (GAC filter of vergelijkbaar): logisch als je smaak en geur in huis wilt verbeteren.
• Finetunen: afhankelijk van je bron en doel, bijvoorbeeld extra bescherming bij eigen bron of specifieke problemen.

Mini samenvatting: Hele huis is de “rust in je hele installatie” keuze. Minder slijtage, minder verrassingen.

3) Onder aanrecht, boot, tiny house en camper: compact en slim

Dit past bij jou als je weinig ruimte hebt, maar wel controle wilt over je drinkwater. Zeker bij tankwater of wisselende bronnen is “slim stapelen” belangrijk.

Typische opbouw

Voorfilter tegen sediment (vaak PP filter): essentieel bij tankwater, regenwater of wisselende bronnen.

Actieve kool stap (GAC filter of vergelijkbaar): fijn voor smaak en geur, en vaak ook prettig bij “tankluchtjes”.

Finetunen: hier wordt je bron echt leidend:

• Vast kraanwater op campings: vaak is basisfiltratie al genoeg.
• Tankwater en stilstaand water: extra aandacht voor zekerheid en onderhoud.
• Regenwater of oppervlaktewater: altijd strenger denken en je systeem daarop inrichten.

Mini samenvatting: Mobiel en onder aanrecht draait om één ding: wisselende kwaliteit opvangen zonder gedoe.

Praktische keuzehulp in 15 seconden

Kies de zin die het beste bij jou past:

• “Ik wil beter drinkwater zonder verbouwing.” → Op het aanrecht (4 in 1 systeem)
• “Ik wil dat alles in huis beter wordt, ook douche en apparaten.” → Voor het hele huis (sediment + actieve kool)
• “Mijn waterbron wisselt en ruimte is krap.” → Onder aanrecht of mobiel (sediment + actieve kool + finetunen)

Mini samenvatting: Begin bij jouw situatie, niet bij “wat is het duurste apparaat”. Die fout maakt je portemonnee al voor je.

FAQ Waterkwaliteit in Nederland is slecht

1. Wat betekent “waterkwaliteit in Nederland is slecht” concreet?
Dat veel sloten, beken en rivieren niet voldoen aan alle KRW eisen, zeker ecologisch en bij specifieke stoffen.

2. Waarom is 2027 zo belangrijk?
De KRW doelen moeten uiterlijk in 2027 gehaald worden. (bron)

3. Klopt het dat geen enkel water voldoet?
Nieuwsuur rapporteert dat in 2025 geen enkel van de 745 wateren aan alle eisen voldeed.

4. Is dit dan een “stikstofcrisis 2.0”?
Het kan juridisch vergelijkbare effecten hebben, doordat normen en rechtszaken vergunningen kunnen raken.

5. Heeft de EU Nederland al aangesproken?
Ja, er is een aanmaningsbrief gestuurd in een inbreukprocedure over de KRW.

6. Kan ik thuis iets doen zonder paniek?
Ja. Denk aan minder lozing van rommel, en eventueel filteren op jouw doel (troebelheid of smaak).